Roemenië

Uit FietsVakantieWiki

Ga naar: navigatie, zoeken

Inleiding

Situeringskaart

Fietsen in Roemenië

  • Roemenië heeft fietsers veel te bieden. Er zijn bergen (Karpaten), heuvels (Transsylvanië) en vlaktes (Donaubekken). De Karpaten zijn dichtbebost, er leven zelfs nog beren en wolven. Transsylvanië is een heuvellandschap zonder steile hellingen. De kust van de Zwarte Zee schijnt prachtig te zijn en afwisselend. Fietsen op het platteland betekent trappen van dorpje naar dorpje, veelal met houten huisjes met bomen en ganzen. Op feestdagen en zondagen wordt nog veel klederdracht gedragen op het platteland. Sommige steden zijn voorzien van grauwe grote flats en industriegebieden. Er zijn echter ook een aantal mooie steden zoals Sighisoara.

Het land en de mensen

Bevolking en taal

Communicatie met de lokale mensen

  • Het Roemeens is redelijk te begrijpen als je Italiaans, Frans, Spaans of Latijn beheerst.
  • Roemenen beheersen nauwelijks buitenlandse talen. Als ze dat wel doen, dan is het vaak Italiaans of Frans. Wel spreken steeds meer jongeren Engels of Duits, vooral in de steden.
  • In Transsylvanië wordt Hongaars gesproken en zijn sommige oudere mensen zelfs nog Duitstalig.
  • Leon: "Roemeens ging me aanzienlijk beter af dan Hongaars, dat was wel prima te lezen, maar ik kon er geen touw aan vastknopen.

Gastvrijheid

  • De mensen zijn erg aardig, belangstellend en gastvrij. Ze begrijpen niet dat je geen auto hebt.
  • Contacten leggen gaat vrij gemakkelijk, de mensen zijn over het algemeen behulpzaam en geïnteresseerd. Sommigen nodigen je uit bij hen thuis.
  • Als je mensen wilt bedanken door ze wat geld te geven, moet je soms aandringen. Roemenen nemen je betaling soms niet aan, zelfs als ze zeer arm zijn. Blijf aandringen. Pas na twee of drie keer aanbieden, zullen mensen het accepteren. Leg anders het geld gewoon op tafel.
  • In kerken en kloosters dien je behoorlijk gekleed te zijn.
  • Er zijn vrij veel bedelaars en andere straatarme mensen wiens armoede schrijnend is. Ook zijn veel mensen aan de drank. Deze mensen kunnen af en toe opdringerig zijn.

Veiligheid

  • Het grootste gevaar dat je in Roemenië komt van automobilisten. De afgelopen jaren is het autobezit enorm toegenomen. We waren er al eens 11 jaar geleden. Wij kozen nu de meest rustige wegen 'bike packers' paden uit maar zelfs dat was geen garantie op veilige wegen. Soms belandde we op een en dezelfde weg van een rustig off road bospad op een levensgevaarlijke weg waar het bijna misging. Soms bestonden de wegen of paden zoals aangegeven op kaarten of OSM simpelweg niet (meer). (Douwe en Blanche 2017)
  • Er is een organisatie, SOS-Roemenië, van in Roemenië wonende Nederlanders en Belgen, waar je hulp kunt krijgen als je in de problemen komt. Telefoon: 0729 – 091 885. Zie ook bij de internet-sites.
  • Harry: “Problemen met zigeuners heb ik in 2008 in het geheel niet gehad. Feit is wel dat deze mensen in bijzonder laag in aanzien staan bij de rest van de bevolking. Opvallend is dat er door diverse mensen wordt beweerd dat de streek langs de Donau het gevaarlijkst zou zijn. Ik heb hier een serieus verhaal over gehoord, direct van een fietser die er grote problemen heeft ondervonden. Maar of hij te veel beren op de weg heeft gezien durf ik niet te zeggen. Zou best wel een kunnen.”
  • Evert van Veldhuizen (2006): "Ik heb er in m’n eentje gefietst en heb mij nergens onveilig gevoeld. Ook niet bij zigeuners."
  • De Tovenaar (2003): "Paniekverhalen over berovingen en diefstallen moet je met een flinke korrel zout nemen, over het algemeen is het er veiliger dan in de grote steden in ons land."
  • De Tovenaar (2003): "Het stikt er van de loslopende honden. De meeste waren echter niet agressief en waren fietsers gewend. Ik had mijn dazer bij me uit voorzorg maar die heb ik helemaal niet nodig gehad."
  • Een helm is niet verplicht.
  • Jan Willem (2008): ik heb me erg veilig gevoeld. We hebben veel wild gekampeerd. Het leukste is als je een boer vraagt. Heb je direct contact.
  • Thomas (2008): 2e dag in Roemenie val ik in Brad wat hardhandig door toedoen van "bewaker". Hij wilde me staande houden vanwege fotograferen van een militair object, zie verder bij http://limes2008.blogspot.nl/ Toch was het "slechts" een toevallig incident. In 2011 terug geweest en louter vriendelijkheid ervaren. Gewoon geweldig fijn daar!

Geld

Munteenheid

  • De munteenheid is de Leu (meervoud Lei en afgekort RON). De nieuwe Leu is 10.000 x de oude. Verwarrend is dat een prijs soms wordt genoemd in 1000 oude Lei.
  • Euro’s worden graag geaccepteerd, liever dan dollars.

Wisselen (euro’s, dollars)

  • Pinnen is overal mogelijk, ook in kleinere plaatsen.

Travellercheques

Betaalkaarten (Maestro -VISA – Mastercard)

Visum

Vanuit Belgie / Nederland

Vanuit de buurlanden

Speciale clausules

Communicatie

Internet

  • Er zijn internetcafés maar de verbinding, als het al werkt, is erg traag.
  • In alle grotere steden zijn internetcafés.

Telefoon, GSM

Post, poste restante

Fotoverzameling

Speciale bezienswaardigheden

Fietsen

Hoe er te komen

Per vliegtuig

  • Vliegtuig: Verscheidene luchtvaartmaatschappijen vliegen op Boekarest. Vanuit Zaventem en Keulen kun je met low cost carrier Blue Air naar Boekarest vliegen (www.blueair-web.com) - plaats voor je fiets kan bij boeking online gereserveerd worden (25 euro in 2010), vanuit Charleroi en Dortmund met Wizz-air. Het meenemen van de fiets is per maatschappij verschillend en is aan verandering onderhevig. Altijd verstandig om bij het boeken naar de voorwaarden te informeren.
  • Jan Willem (2008): gevlogen van Dortmund naar Cluj met Wizz-air. Twee keer per week vlucht. Goedkoop en erg goed.

Per bus

  • Er rijden geen fietsbussen naar Roemenië.

Per auto

  • Geen informatie.

Per trein

  • Met de trein kun je vanaf station Boedapest Keleti Pu naar het zuid-Roemenië. Vanaf station Boedapest Nyugati Pu kun je naar het noord- en oost-Roemenië treinen.

Apart transport voor de fiets

  • Geen informatie.

Lokaal vervoer

Fiets op bus

  • Er rijden veel touringcars tussen de grotere steden die ook kleine dorpjes aandoen, het was voor ons geen probleem de fietsen mee te nemen onderin het bagageruim.

Fiets op trein

  • Diverse Roemeense fietsers raadde het ons af om te proberen om de fiets per trein mee te nemen vanwege het 'gezeur'. Je bent letterlijk aan de grillen van de dienstdoende conducteur overgeleverd ondanks het feit dat er misschien een fietsruimte is in de coupe. Bovendien is de dienstregeling erg onbetrouwbaar en veelal zijn de treinen erg langzaam. (Douwe en Blanche 2017)
  • Er zijn verschillende soorten treinen: ‘Personal’, die erg langzaam rijden en stoppen bij elke molshoop en ‘Accelerat’ die sneller zijn. Treinkaartjes koop je per trein die je neemt. Op het kaartje staat dan ook het treinnummer en (meestal) je plaats. Als je moet overstappen heb je dus twee (of meer) kaartjes.
  • Evert van Veldhuizen (2006): "Je fiets moet in een personenrijtuig mee. Wat er officieel vastgelegd is weet ik niet, maar volgens de conducteurs kan de fiets niet mee. Als je echter je fiets in de trein zet (bij voorkeur helemaal achterin) voordat hij er is en je zet een erg droevig gezicht zal hij hem er waarschijnlijk niet uitzetten. Meestal moet je dan een bepaald bedrag betalen."

Fiets op taxi

  • Maxitaxi: Dit zijn grote auto’s of kleine busjes die tussen een aantal steden rijden. Als hij vol is vertrekt hij. Per auto kan er één fiets mee.

Liften met de fiets

  • Dit wordt vaak gedaan in Roemenië. Je betaalt de bestuurder ongeveer het bedrag dat je aan bus of trein kwijt zou zijn. Je moet soms wel even wachten tot er een auto stopt waar ook je fiets in kan.
  • Jan Willem (2008): door overstromingen reden de treinen niet en wij moesten ruim 250 km in anderhalve dag afleggen. We zijn dus maar gaan liften (met vier! fietsen). Eerste lift hadden we na 10 minuten over 100 km. Omdat dit zo makkelijk ging, zijn we ook verder gaan liften. Die 2e lift kregen we na 30 minuten. En bedenk dat de treinen superlangzaam rijden. Kortom: liften is een eitje.

Fietsroutes

Bestaande fietsroutes

  • De Limesroute volgt de vroegere noordgrens van het Romeinse rijk, van Katwijk aan Zee tot aan de Zwarte Zee. Voor meer informatie zie http://www.fietskaartinformatiestichting.nl .
  • Esterbauer heeft onlangs (2006) het laatste deel van de Donauroute van Budapest naar Roemenië uitgebracht. Zie voor meer informatie http://www.esterbauer.com en http://www.ecf.com . Een meer gedetailleerde omschrijving van het traject is te vinden op http://www.donau-info.org .
  • De "IJzeren Poort", de veelgeprezen weg langs de Donau tussen Orsova en Drobeta-Turnu Severin, is druk en niet bijzonder mooi. Wel mooi, én rustig, is het westelijker traject langs de Donau van Moldova Noua naar Orsova.
  • Minko Oh over de Donaudelta: "Het stuk in Roemenië langs de Donau is afgezien van de grensstreek met Servië niet echt een aanrader. Landschappelijk saai, relatief armoedig en agressief bedelende Roma's (ik kreeg een steen naar mijn hoofd gesmeten toen ik een bedelend zigeunerjongetje negeerde). Ik sprak onderweg een Frans echtpaar die de Donau route aan het fietsen was en vernam later dat dat stuk één van de minder interessante delen was van hun tocht. Ze hadden veel problemen om onderdak of kampeermogelijkheden te vinden. Voor natuurliefhebbers schijnt de Donaudelta daarentegen wel interessant te zijn."
  • BikeRomania publiceert "Rumänien per Rad entdecken", met verschillende fietsroutes en een overzichtskaart http://www.bikeromania.de/Karteninfo.htm .
  • De Europese Fietsroute EuroVelo6 voert van de Atlantische Oceaan naar de Zwarte Zee, 4000 km, door 10 verschillende landen, voornamelijk door de dalen: http://www.eurovelo6.org .

Leuke trajecten

  • Minko Oh: "Enkele hoogtepunten tijdens mijn reis: provincie Maramureş en de beroemde kloosters van Bucovina in Noord-Roemenië; de Bicaz kloof, de Bucegi bergen en de Transfagarasan bergroute (weg nr. 7c) in Transsylvanië en de omgeving van Baile Herculane in het zuidwesten."
  • Blanche (2006): Mijn hoogtepunten waren de Bicaz kloof en Maramures tegen de Oekraïense grens. Vergeet vooral het blije kerkhof niet te bezoeken.http://www.world66.com/europe/romania/sights/the_happy_cemetery
  • Turda-kloof (ligt circa 30 km vanaf vliegveld Cluj. Aanrader voor de eerste etappe. Kleine en leuke camping aan westkant van de kloof.
  • De route vanaf Sibiu (leuk!) naar Sighisoara (nog leuker!). Lekker rustige weg ook.

Kaart met foto-links

Openstreetmap met foto's op straatniveau van een aantal Roemeense steden: http://www.norc.ro/

Wegen en verkeer

Staat van de wegen

  • De zogenaamde drum forestiers, de boswegen (soms aangegeven als witte wegen) die je vind op je GPS kaart en OSM kaarten zijn vaak dichtgegroeid of verplaatst door kap of stormen. Enige volharding (understatement) en de wil om je fiets vaak te tillen is dan wenselijk ;-) Ook kleinere wegen aangeven op kaarten of OSM waren soms verdwenen. (Douwe en Blanche 2017)
  • Over het algemeen verkeren de wegen in Roemenië in niet al te goede staat. Op de doorgaande hoofdwegen naar Hongarije worden/zijn de wegen opgeknapt. Veel wegen bestaan uit betonplaten die uit elkaar aan het vallen zijn. Hierdoor hebben vooral kleinere verharde wegen veel gaten. Soms zijn er meer gaten dan asfalt. Passen hebben meestal een gelijkmatige stijging.
  • Je mag fietsen op de snelweg, maar doe dat zo kort mogelijk, want je hebt veel last van het (vracht)verkeer (walmende diesels, windvlagen door langsrijdende vrachtauto’s).
  • Harry (2008) heeft in het oosten voornamelijk goed asfalt aangtroffen. Ook op kleinere wegen maar die gingen vaak wel plotseling over in onverhard.

Dichtheid van het wegennet

  • Geen informatie

Verkeersdrukte / gevaar

  • Het is af te raden de Transfagarasan in het weekend te fietsen aangezien deze weg dan erg populair is onder Roemeense touristen en het dan één grote stroom auto's is.
  • Hoofdwegen zijn af te raden vanwege het onbetrouwbare gedrag van automobilisten. In vergelijking met een aantal jaren geleden is er steeds meer verkeer gekomen, vooral op de doorgaande hoofdwegen naar Hongarije. Veel snelwegen zijn er niet waardoor veel (zwaar) transport zich over provinciale wegen begeeft. Daar waar paard en wagen vroeger nog alle ruimte hadden, worden deze en ook jij als fietser, van de weg gedrukt. Men houdt er weinig rekening mee, je hebt maar aan de kant te gaan. Tijdens inhaalmanouvres neemt men vaak grote risico's. Op de linkerbaan recht op je af komen is heel normaal. Een spiegeltje is aan te raden.
  • Zijwegen zijn echter nog steeds rustig, maar de kwaliteit daarvan is soms bedroevend.
  • Ook op hele kleine wegen/karresporen kom je ongeveer 1 keer per half uur ander verkeer tegen. Zo niet: GA TERUG! Of je eindigt in een weiland, of de weg is weggespoeld of je zakt tot je oksels in de zompige klei een eindje verder op.

Bewegwijzering

  • De bewegwijzering is goed. Elke kilometer is er een kilometerpaal, met daarop het wegnummer en het volgende dorp en de volgende stad. Alleen in steden is de bewegwijzering slecht. Bijna elke weg heeft een nummer, alleen staan deze niet allemaal op de kaart.
  • Er zijn soms toeristische borden langs de weg. De campings die hier op staan liggen bijna nooit waar ze zouden moeten zijn op die kaart. Af en toe heb je geluk en ligt er 1 wel in de buurt.
  • Fietsroutes zijn er ook, mijn "makkelijk" wijkt echter duidelijk af van het Roemeense "makkelijk". Bovendien heb ik inderdaad een route niet 1 keer een stadje door kunnen volgen. Wat ik wel heb kunnen fietsen was wel erg mooi.

Beste fietsperiode

Seizoenen (droog / nat)

  • In de zomer kan het behoorlijk warm zijn. Vooral in het zuiden en bij de Zwarte Zee. In de berggebieden is het koeler, maar daar regent het ook meer. Dit gaat vaak gepaard met onweer.
  • In het voorjaar is het lekker fietsweer. Zelfs als de zon schijnt, wordt het niet te warm. Wel zijn de hogere bergpassen, bijvoorbeeld Pasul Urdele (2141 meter), vanwege sneeuw niet open.

Toeristisch hoogseizoen

Heersende windrichtingen

Gemiddelde temperatuur

Onderdelen en reparatie

Reserveonderdelen

  • 26 inch banden zijn wel verkrijgbaar en als je goed zoekt, ook 28 inch. Verkrijgbaarheid van overige onderdelen is een probleem. Sommige fietsenmakers verkopen ook Shimano-producten, maar niet altijd de jongste serie.

Fietsenmakers

  • Er zijn fietsenmakers, maar een ruime set voor zelfhulp, met een reservebuitenband is geen gek idee.
  • Guus Verhaar (2007): "Als je verder problemen hebt kan je altijd de Roemeense wegenwacht proberen. Hoewel deze in principe over auto's gaan kunnen ze wel wat informatie over fietsenmakers vinden. Op deze manier zijn wij in Roemenie aan een nieuwe velg gekomen in een relatief klein stadje. De ANWB kan je op weg helpen bij het vinden van het juiste telefoonnummer."

Leven

Overnachten

Campings – wildkamperen – natuurcampings

  • In Roemenië zijn weinig campings. Je vindt ze voornamelijk bij grenssteden, Boekarest en de Zwarte Zee. Het aantal campings aan de Zwarte Zee daalt overigens in rap tempo: ze maken plaats voor dure resorts. Voor een overzicht zie: www.campings-in-roemenie.nl
  • Als je in Roemenië naar een camping vraagt, kom je meestal terecht op een terrein met kleine houten hutjes. Daar mag je dan meestal juist niet Kamperen. (heel soms wel). Je kan wel zo'n hutje huren.
  • De campings die op de overzichtsborden langs de weg staan, liggen over het algemeen niet waar de kaart aangeeft dat ze zouden moeten liggen (2011). Soms is er dan wel 1 in de buurt.
  • Marianne (2012): de Nederlandse eigenaren van campings doen vaak een beetje neerbuigend over de eenvoudige Roemeense campings. Wij vonden die juist heel leuk, met name door het contact met de Roemenen.
  • Marianne (2012): bij een aantal hotels/pensions in de kleinere plaatsen kan je ook kamperen in de tuin.
  • Je mag en kunt wild kamperen, maar het is (zoals overal) raadzaam wel de nodige voorzorgen in acht te nemen (je tent uit het zicht zetten, geen vuurtje stoken). In bepaalde delen van het land is het, vanwege lintbebouwing, moeilijk om een goede kampeerplek te vinden. Je tent opzetten op een weiland (hooiland) wordt door de lokale bevolking niet op prijs gesteld. Aan de Zwarte Zee wordt streng gecontroleerd op wild kampeerders.

Jeugdherbergen

Guesthouses, lodges en hotels

  • Het is eenvoudig om betaalbare hotels of ‘pensiunes’ te vinden. Er is altijd wel een veilig plekje voor je fiets. Zie http://ruralturism.ro .
  • Sommige hotels verhuren voor weinig geld ook kleine houten bungalows. Je maakt dan gebruik van het sanitair van het hotel.

Particulieren

  • In grotere steden is het ook mogelijk om bij particulieren te overnachten. Vaak vind je mensen die iets verhuren bij de stations. De kamers zijn niet altijd goedkoop en sommige verhuurders proberen je af te zetten.
  • Soms kun je ook bij mensen in de tuin overnachten. Het is altijd de moeite om dit te vragen.
  • Evert van Veldhuizen (2006): "Een plaats voor je tent is nooit een probleem, maar soms moet je een aantal mensen vragen voordat je iemand treft bij wie je hem kunt opzetten. Slapen bij iemand thuis is ook mogelijk, zeker als je je eigen slaapspullen bij je hebt."
  • Blanche ( 2006) In vrijwel ieder dorp kan je overnachten voor een paar euro bij particulieren.

Specifieke adressen

Eten en drinken

Kookbrandstof

Markten

Supermarkten

  • In de wat grotere dorpen is meestal wel een winkeltje. Alleen in de bergen kan het gebeuren dat je een of twee dagen geen winkel vindt.

Kraampjes op straat

  • In wat grotere plaatsen vind je kleine winkeltjes met hartige lekkernijen, zoals covrigi (hartige reuzenkrakelingen) en gevulde pannekoekjes.

Restaurants

  • Er zijn wel goedkope restaurantjes, maar de kwaliteit is vaak matig. In de (kleine) dorpen zijn vrijwel nooit restaurants. Als je naar een restaurant vraagt krijg je soms een maaltijd aangeboden. Soms kun je ook in een hotel eten zonder dat je daar hoeft te slapen.
  • Typische gerechten zijn:
‘Ciorba de legume’ = een beetje zurige groentensoep (wel aan te raden) ‘Ciorba de burta’ soep van koeienmaag (niet aan te raden) ‘Sarmale’ = koolbladeren gevuld met gehakt en rijst. Het geheel gestoofd (heerlijk). ‘Mameliga’ = maisbrij ongeveer zoals de Italiaanse ‘polenta’ (lekker, mits goed klaargemaakt)
  • Sommige cafés bieden ook worstjes (mici) met brood aan. Je moet er wel van houden, want de smaak verschilt sterk met wat wij in Nederland gewend zijn.
  • Een typische drank die altijd en overal aangeboden wordt is ţuica (spreek uit tsoeika), een pruimenjenever.

Drinkbaar water

  • Bijna overal is het kraanwater drinkbaar, maar het is goed om ter plaatse even te informeren
  • In veel winkeltjes zijn flessen bronwater te verkrijgen. Niet altijd is er water zonder koolzuur.
  • In de bergen is water geen probleem. Daar zijn veel bronnen en kun je uit beekjes drinken.
  • In veel dorpjes zijn drinkwater putten (2011). Ik ben maar 1 keer ziek geweest, toen hing er geen drinkbeker bij de put. Voor de rest ging het prima, zonder filter of pilletjes er in.

Inentingen & gezondheid

Veelvoorkomende ziekten

Verplichte inentingen

Nuttige inentingen voor fietsers

Nuttige zaken in de reisapotheek

Beschikbaarheid ziekenhuizen / dokters

Informatiebronnen

Reisverslagen

Videoverslagen op het Internet

Landkaarten

Reisgidsen

National Geographic Roemenië - uitgebreide, algemene reisgids met veel mooie foto's en tekeningen

Boeken

  • Josie Dew: De wind in mijn wielen , uitgeverij Arena, ISBN 9069744937. Verzamelbundel met onder andere een fietsreis naar Roemenië.
  • Harry Wagenaar (2005) "Afstand: vijf maanden op de fiets door Europa." Uitg. Boekenplan. ISBN 9071794954
  • Dervla Murphy (1992) "Transylvania and beyond." Uitg. John Murray.

GPS tracks

Nuttige links

http://www.fietsvakantielinks.nl/Landen/Fietsvakantie%20Roemenie.html Veel links met fietsvakantieinfo Roemenie, o.a routes, kaarten, gidsen, overnachtingen en vervoer

http://www.roemenie.pagina.nl uitgebreide info over verschillende onderwerpen
http://www.roemenie.startpagina.nl Een startpagina met allerlei handige links
http://www.landenkompas.nl/roemenie - Belangrijke en nuttige reisinformatie
http://www.site.nl/romanian-tourist-office Roemeens verkeersbureau
http://www.fietskaartinformatiestichting.nl De Fietskaart Informatie Stichting brengt een routeboekjes over de Limes route (van Katwijk aan Zee naar de Donau-delta)
http://www.campings-in-roemenie.nl Nuttige site met goede beschrijving van zeer veel campings gegroepeerd naar district
http://ruralturism.ro Prima site met guesthouses of ‘pensiunes’
http://www.momas.ro/sosrom Een aantal in Roemenië wonende Nederlanders en Belgen kunnen je te hulp komen als je in de problemen komt (bijv.ziekenhuis, gevangenis, geld en paspoort gestolen)
http://www.roemenie.com Site van een Nederlander die met een zigeunerin getrouwd is met informatie over zigeuners en overnachtingsadres. Verder nuttige links naar andere websites
http://www.biketracks.nl Biketracks van Cok Oostveen (mede-oprichter en oud-voorzitter van de Wereldfietser) organiseert fietstochten in Roemenië.

Tips